سرقت چیست و انواع آن

سرقت چیست و انواع آن : یکی از جرایمی است که برای حصول آن شرایطی در قانون در نظر گرفته شده است. ماده ۲۶۷ قانون مجازات اسلامی مصوب ۱۳۹۲ در تعریف این جرم  بیان کرده است: « عبارت است از ربودن مال متعلق به غیر».

دزدی حدی و تغزیری

طبق قانون دو نوع سرقت تعزیری و حدی داریم که در ادامه به بررسی هر یک از آنها می پردازیم:

تعزیری

حددی، آن است که مجازاتش در قانون تعیین نشده است.سرقت تعزیری در یک تقسیم بندی به سه دسته تقسیم می شود:

  •  تعزیری ساده
  •  تعزیری  مشدد
  •  تعزیری  رایانه ای

برای تشخیص باید دانست که چنانچه دزدی انجام گرفته از جمله موارد حدی نباشد و همراه با یکی از موارد زیر باشد، تعزیری است:

  • دزدی که در محل های مسکونی یا عمومی واقع شود؛
  • دزدی در محل هایی که با برگ درختان یا نرده و امثال اینها استتار شده و سارق آن را به گونه ای بر هم زند . مانند آنکه قسمتی از نرده را در هم شکند ؛
  • دزدی در هنگام شب رخ دهد؛
  • سارقین دو یا چند نفر باشند؛
  • سارق مستخدم بوده و مال مخدوم خود را دزدیده باشد یا مال شخص دیگری را از منزل شخص دیگری که به اتفاق مخدوم به آنجا رفته برباید یا شاگرد یا کارگر باشد و از محلی که معمولاَ محل کار وی بوده از قبیل خانه، دکان، کارگاه، کارخانه و انبار دزدی کرده باشد.
  • هر گاه اداره کنندگان هتل، مسافرخانه،کاروان سرا و کاروان و به طور کلی کسانی که به اقتضای شغل اموالی در دسترس آنهاست، تمام یا قسمتی از آن را مورد دستبرد قرار دهند.

 سرقت حدی

حد، مجازاتی است که در شرع مشخص شده است و قانون آن را تعیین کرده است. مرتکب در صورت مرتکب شده به دزدی آن هم از نوع  حدی به حبس از ۶ ماه تا ۳ سال و تا ۷۴ ضربه شلاق محکوم می شود.

تعریف  بدین ترتیب می باشد: ربودن مخفیانه معادل ۵/۴ نخود طلای مسکوک متعلق به غیر با هتک هرز توسط شخص بالغ و عاقل و مختار در غیرسال قحطی که مرتکب پدر مالباخته نباشد.

دزدی در صورتی دارای تمامی شرایط زیر باشد حدی خواهد بود:

  • شيء مسروق شرعاً ماليت داشته باشد.
  • مال مسروق در حرز باشد.(حرز عبارت از مكان متناسبي است كه مال عرفاً در آن از دستبرد محفوظ مي ماند.)
  • سارق هتك حرز كند.( هتک حرز عبارت از نقض غيرمجاز حرز است که از طريق تخريب ديوار يا بالا رفتن از آن يا باز کردن يا شکستن قفل و امثال آن محقق مي شود.)
  • سارق مال را از حرز خارج كند.(در صورتي که مال در حرزهاي متعدد باشد، ملاک، اخراج از بيروني ترين حرز است.)
  •  هتک حرز و مخفيانه باشد.
  •  سارق پدر يا جد پدري صاحب مال نباشد.
  •  ارزش مال مسروق در زمان اخراج از حرز، معادل چهار و نيم نخود طلاي مسكوك باشد.( ربايش مال به اندازه نصاب بايد در يک عمل دزدی انجام شود.لازم به ذکر است هرگاه دو يا چند نفر به طور مشترک مالي را بربايند بايد سهم جداگانه هرکدام از آنها به حد نصاب برسد.)
  • مال مسروق از اموال دولتي يا عمومي، وقف عام و يا وقف بر جهات عامه نباشد.
  • دزدی در زمان قحطي صورت نگيرد.
  • صاحب مال از سارق نزد مرجع قضائي شکايت كند.
  •  صاحب مال قبل از اثبات سارق را نبخشد.
  •  مال مسروق قبل از اثبات تحت يد مالک قرار نگيرد.
  • مال مسروق قبل از اثبات جرم به ملکيت سارق در نيايد.
  •  مال مسروق از اموال دزدی شده يا مغصوب نباشد.

۴ نکته کاربردی چند در خصوص سرقت حدی:

  1.  در صورتي که مکان نگهداري مال از کسي غصب شده باشد، نسبت به وي و کساني که از طرف او حق دسترسي به آن مکان را دارند، حرز محسوب نمي شود.
  2. هرگاه کسي مال را توسط مجنون، طفل غير مميز، حيوان يا هر وسيله بي اراده اي از حرز خارج کند مباشر محسوب مي شود و در صورتي که مباشر طفل مميز باشد رفتار آمر حسب مورد مشمول يکي از دزدی هاي تعزيري است.
  3. دزدی انجام گرفته در صورت فقدان هريك از شرايط موجب حد، حسب مورد مشمول يکي از  دزدی هاي تعزيري است.
  4. هرگاه شريک يا صاحب حق، بيش از سهم خود، دزدی نمايد و مازاد بر سهم او به حد نصاب برسد، مستوجب حد است

مجازات سرقت حدی

مجازات به شرح زير است:

  • در مرتبه اول، قطع چهار انگشت دست راست سارق از انتهاي آن است، به طوري که انگشت شست و كف دست باقي بماند.
  • در مرتبه دوم، قطع پاي چپ سارق از پايين برآمدگي است، به نحوي كه نصف قدم و مقداري از محل مسح باقي بماند.
  • در مرتبه سوم، حبس ابد است.
  • در مرتبه چهارم، اعدام است هرچند دزدی در زندان باشد.

نکته:

هرگاه سارق، فاقد عضو برای قطع باشد، حسب مورد مشمول يکي از سرقت هاي تعزيري مي شود.

0 پاسخ

دیدگاه خود را ثبت کنید

تمایل دارید در گفتگوها شرکت کنید؟
در گفتگو ها شرکت کنید.

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *