مشاوره تخصصی اجراییه چک از طریق دادگاه و ادارات ثبت

مشاوره تخصصی اجراییه چک از طریق دادگاه و ادارات ثبت : چک یکی از ابزارهای مهم در معاملات روزمره است، اما وقتی پرداخت آن انجام نمی شود، دارنده چک باید بداند از چه طریقی می تواند به حق خود برسد. یکی از روش های قانونی برای وصول وجه چک، درخواست صدور اجراییه چک است. بسیاری از مردم نمی دانند مراحل بعد از صدور اجراییه چک چیست، مدت زمان صدور اجراییه چک چقدر است و آیا مراحل بعد از صدور اجراییه چک صیادی تفاوتی با چک معمولی دارد یا نه. در این مقاله به زبان ساده و با نگاهی کاربردی به این موضوع می پردازیم تا روش اقدام قانونی برای دارندگان چک روشن شود.

مفهوم اجراییه چک

اجراییه چک در واقع دستور رسمی مقام صالح برای اجرای مفاد چک است. یعنی وقتی دارنده چک وجه آن را از بانک دریافت نکرد، می تواند از طریق دادگاه یا اداره ثبت، اجرای چک را مطالبه کند. قانون گذار در ماده ۲ قانون صدور چک تصریح کرده است که چک های صادر شده از بانک های داخل کشور، در حکم اسناد لازم الاجرا هستند. به این معنا که بدون نیاز به طرح دعوا در دادگاه نیز می توان از طریق اداره ثبت، وجه چک را مطالبه کرد.

مراحل صدور اجراییه چک از طریق اداره ثبت

اولین مرحله، ثبت درخواست اجراییه در اداره اجرای اسناد رسمی است. این اداره زیر مجموعه سازمان ثبت اسناد و املاک کشور است و در هر شهر دفتر مخصوص خود را دارد. دارنده چک باید اصل چک برگشتی و گواهی عدم پرداخت را به اداره ثبت محل بانک صادرکننده تحویل دهد.

پس از بررسی مدارک و احراز مطابقت امضای صادرکننده چک با نمونه امضای او در بانک، اداره ثبت دستور صدور اجراییه چک را صادر می کند. سپس اجراییه به صادرکننده ابلاغ می شود.

از این تاریخ، صادرکننده ده روز مهلت قانونی دارد تا مبلغ چک را بپردازد یا مالی از خود معرفی کند. در صورت خودداری، دارنده چک می تواند تقاضای توقیف اموال بدهکار و در نهایت برگزاری مزایده را مطرح کند تا طلب او از محل فروش مال وصول شود.

مدت زمان صدور اجراییه چک

مدت زمان صدور اجراییه چک در اداره ثبت معمولاً بین 5 تا 7 روز کاری است، مشروط به اینکه مدارک کامل باشد و بانک نیز صحت امضا را تایید کرده باشد. این بازه زمانی نسبت به دادرسی در دادگاه، بسیار کوتاه تر است و به همین دلیل بسیاری از دارندگان چک ترجیح می دهند از مسیر اداره ثبت اقدام کنند.

شرایط قانونی صدور اجراییه

برای اینکه اداره ثبت بتواند اجراییه صادر کند، باید چند شرط قانونی وجود داشته باشد:

1. چک باید بر عهده یکی از بانک های ایرانی باشد.
2. مطابقت امضا در بانک تایید شود.
3. دارنده چک دارای گواهی عدم پرداخت باشد.
4. اجراییه فقط علیه صادرکننده چک صادر می شود، نه ضامن یا ظهرنویس.

اگر امضای روی چک با نمونه امضا در بانک مطابقت نداشته باشد یا چک از حساب مسدود صادر شده باشد، امکان صدور اجراییه از طریق ثبت وجود ندارد و باید از طریق دادگاه اقدام کرد.

میزان وجه اجراییه و هزینه ها

در اجراییه ثبت فقط مبلغ چک، حق الوکاله و هزینه های اجرایی قابل مطالبه است. اما خسارات تاخیر تادیه یا ضرر و زیان باید از طریق طرح دعوا در دادگاه مطالبه شود. این موضوع در رویه قضایی و بر اساس ماده ۲ قانون صدور چک تثبیت شده است.

اجراییه چک صیادی

در حال حاضر چک ها از نوع صیادی هستند. تفاوت چک صیادی با چک معمولی در نحوه صدور و ثبت اطلاعات است، اما در زمینه اجرای آن، همان مقررات عمومی اجرا می شود. یعنی مراحل بعد از صدور اجـراییه چـک صیادی دقیقا همان مراحلی است که برای سایر چک ها وجود دارد. تنها تفاوت این است که اطلاعات چک صیادی در سامانه بانک مرکزی ثبت می شود و استعلام وضعیت آن برای اداره ثبت و دادگاه راحت تر است.

صدور اجراییه چک از طریق دادگاه

بر اساس قانون صدور چک، دارنده می تواند به جای اداره ثبت، از دادگاه محل نیز تقاضای اجراییه کند. در این حالت نیازی به تنظیم دادخواست نیست و فقط با ارائه چک برگشتی و گواهی عدم پرداخت، دادگاه اجراییه صادر می کند.

بعد از صدور اجراییه، واحد اجرای احکام دادگاه به صادرکننده اخطار می دهد تا ظرف ده روز وجه چک را بپردازد. اگر پرداخت نکند، اقدامات قانونی مطابق قانون نحوه اجرای محکومیت های مالی انجام می شود؛ از جمله توقیف اموال یا حتی جلب شخص بدهکار.
این روش برای زمانی مناسب است که اداره ثبت به دلایلی از صدور اجراییه خودداری کند ولی امکان مطالبه چک از طریق اجراییه دادگاه وجود داشته باشد. نکته مهم این است که دارنده جهت دریافت خسارت تاخیر تادیه باید در دادگاه حقوقی طرح دعوا نماید.

تفاوت اقدام از طریق دادگاه و اداره ثبت

در اداره ثبت، صـدور اجـرایـیه سریع تر است و اجراییه دادگاه ها با حجم بیشتری از پرونده ها مواجه هستند.

پس از صدور اجراییه از طریق اداره ثبت، در صورتی که امکان مطالبه وجه چک وجود نداشته باشد، امکان جلب و دستگیری شخص وجود نخواهد داشت در حالی که در صورت پیگیری از طریق اجراییه دادگاه، حبس شخص مستنکف از پرداخت ممکن خواهد بود.

در نهایت انتخاب بهترین اقدام حقوقی، بستگی به شرایط پرونده و هدف دارنده چک دارد. وکلای مجموعه عدل جویان با بررسی وضعیت موکل پس از تماس شما، بهترین مسیر را برای وصول وجه چک انتخاب می کنند.

گروه وکلای عدل جویان

درخواست اجرایـیه چـک یکی از سریع ترین و مطمئن ترین روش های وصول مطالبات است، اما موفقیت در این اقدام نیازمند آگاهی دقیق از مراحل قانونی و نکات اجرایی است. اشتباه در انتخاب مرجع صالح یا نداشتن مدارک کامل ممکن است باعث از دست رفتن فرصت ها شود. وکیل متخصص چک و مشاوران مجموعه حقوقی عدل جویان با تجربه ای درخشان در مراحل بعد از صدور اجراییه چک و پیگیری چک های صیادی، آماده ارائه راهکارهای تخصصی هستند. در صورت بروز هرگونه مشکل در صدور یا اجـرای چـک، می توانید برای دریافت مشاوره با کارشناسان ما تماس بگیرید.

پرسش های متداول

آیا همزمان می توان از طریق اداره ثبت و دادگاه اقدام کرد؟

خیر، همزمان نمی توان هر دو مسیر را رفت. ابتدا باید یکی از روش ها را انتخاب کرد، ولی اگر یکی به نتیجه نرسید، امکان مراجعه به روش دیگر وجود دارد.

اگر صادرکننده چک در مهلت ده روزه پرداخت نکند چه می شود؟

در این صورت دارنده می تواند تقاضای توقیف اموال یا جلب بدهکار را (البته پس از پیگیری از اجراییه دادگاه) بدهد و از طریق مزایده، وجه چک را وصول کند.

آیا برای چک های صیادی در مقایسه با چک سنتی روند خاصی وجود دارد؟

خیر، تنها تفاوت در ثبت اطلاعات چک در سامانه صیاد است. مراحل بعد از صدور اجراییه چک صیادی مانند سایر چک ها انجام می شود.