صفحه اصلی مقاله ها تعدیل نفقه
تعدیل نفقه

تعدیل نفقه

مقدمه

از گذشته تا امروز همیشه عرف بر این بوده است که تامین مخارج لازم برای زندگی خانواده برعهده پدر خانواده باشد. با توجه به تغییر سبک نسبی زندگی افراد جامعه نسبت به سالیان قبل و ورود چشم گیر بانوان در بازار کار، این تصور اشتباه شکل گرفت که خانم و فرزندان به علت داشتن منابع مالی مجزا، دیگر نیازی به گرفتن خرجی که در اصطلاح حقوق از آن به نفقه تعبیر می شود ندارند. در ادامه با استناد به مواد قانونی قانون مدنی این فرضیه غلط را پاک می کنیم.

نفقه چیست و به چه کسانی تعلق می گیرد؟

مطابق با نص صریح قانون مدنی ماده 1107: « نفقه عبارت است از مسکن، البسه، غذا و اثاث البیت است که به طرز متعارف با وضعیت زن متناسب باشد. خادم در صورت عادت زن به داشتن خادم یا احتیاج او به واسطه مرض یا نقصان اعضا.» با توجه به این تعریف در بیانی ساده می توان اذعان نمود؛ هر آنچه که برای گذران زندگی لازم و ضروری باشد، مشمول نفقه می باشد.

افراد واجب النفقه چه کسانی می باشند؟

در قانون مدنی افرادی که مشمول گرفتن نفقه می باشند به دو دسته ی اقارب نسبی و زوجه در نکاح دائم تقسیم می شوند. منظور از اقارب نسبی خویشاوندان نسبی (خونی) فرد در خط عمودی می باشند اعم از صعودی یعنی پدر و مادر فرد یا نزولی یعنی فرزند و نوه و... . در قانون مدنی در ماده 1204 مصادیقی از نفقه اقارب نسبی ذکر گردیده که جملگی با توجه به استطاعت مالی نفقه دهنده لحاظ می شود. ماده 1204 بیان می کند: « نفقه اقارب عبارت است ازمسکن و البسه و غذا و اثاث البیت به قدر رفع حاجت با در نظر گرفتن درجه استطاعت منفق.» همچنین بر اساس ماده 1199 قانون مدنی: «نفقه اولاد برعهده پدر است. پس از فوت پدر یا عدم قدرت او به انفاق به عهده اجداد پدری است با رعایت الاقرب فالاقرب درصورت نبودن پدر و اجداد پدری و یا عدم قدرت آنها نفقه برعهده مادراست. هرگاه مادر هم زنده و یا قادر به انفاق نباشد با رعایت الاقرب فالاقرب به عهده اجداد و جدات مادری و جدات پدری واجب النفقه است و اگر چند نفر از اجداد و جدات مزبور از حیث درجه اقربیت مساوی باشند نفقه را باید به حصه متساوی تادیه کنند.»

مراد از زوجه در نکاح دائم خانمی است که به عقد دائم مردی در می آید و بدین ترتیب نکاح منقطع (ازدواج موقت) زوجه، تحت پوشش نفقه قرار نمی گیرد. ماده 1106 قانون مدنی موید همین مطلب است. براساس این ماده: « در عقد دائم نفقه زن به عهده شوهر است.» البته برای مطالبه نفقه، اثبات رابطه زوجیت شرط می باشد. ماده 1102 در این خصوص اعلام می دارد: « همین که نکاح به طور صحت واقع شد، روابط زوجیت بین طرفین موجود و حقوق و تکالیف زوجین در مقابل همدیگر برقرار می شود.»

نفقه گذشته و آینده

در رابطه با نفقه گذشته و آینده افراد واجب النفقه (اقارب نسبی و زوجه دائم) این سوال وجود دارد که نفقه دهنده می بایست نفقه گذشته افراد واجب النفقه خویش را بپردازد یا نفقه آینده آن ها را و یا هر دو نفقه گذشته و آینده آنان را؟ باید بیان نمود که، همانطور که قانون گذار در متن ماده 1206 قانون مدنی صریحا اعلام نموده، اقارب نسبی فقط نسبت به آینده می توانند مطالبه نفقه نمایند و نفقه گذشته آنان غیرقابل مطالبه می باشد. یعنی نفقه گذشته اقارب حتی اگر به دلیل کوتاهی منفق پرداخت نگردیده باشد، باز هم اقارب نسبی هیچ گونه حقی در مطالبه آن نخواهند داشت.

در رابطه با نفقه زوجه قضیه متفاوت می باشد. زوجه به محض جاری شدن صیغه نکاح از همه حقوق خویش از جمله نفقه برخوردار و مستحق دریافت آن می گردد. ماده 1206 قانون مدنی: « زوجه درهرحال می تواند برای نفقه زمان گذشته خود اقامه دعوی نماید و طلب او از بابت نفقه مزبور طلب ممتاز بوده و درصورت افلاس یا ورشکستگی شوهر، زن مقدم برغرما خواهد بود ولی اقارب فقط نسبت به آتیه می توانند مطالبه نفقه نمایند.» حال اگر به هردلیلی مثلا عدم تمکن مالی یا غایب مفقودالاثر شدن زوج، نفقه زوجه پرداخت نگردد وی می تواند با ارائه مدارک مورد نیاز به مراجع صالح قضایی مطالبه نفقه خویش را از دادگاه بنماید. دادگاه نیز پس از بررسی ادله ارائه شده، مطابق با ماده 1205 مبادرت به صدور حکم پرداخت نفقه افراد واجب النفقه می نماید.

تعدیل نفقه

تعدیل در لغت به معنای تنظیم، تبدیل و متعادل کردن می باشد. در اصطلاح حقوقی تعدیل نفقه وقتی رخ می دهد که چه در زمان زوجیت و چه باتوجه به حکم دادگاه مبنی بر پرداخت نفقه، به واسطه تغییر شرایط زندگی از جمله بیماری و افزایش تورم و پدید آمدن نیازهای جدید، نفقه پرداختی متعارف وضعیت افراد واجب النفقه نباشد. علاوه بر آن در صورتی که نفقه پرداختی به فرزند یا فرزندان با توجه به شرایط زندگی آنها متعارف نباشد زوجه می تواند درخواست تعدیل نفقه نماید. البته نباید فراموش نمود که درخواست تعدیل با توجه به موارد فوق الذکر حتی ممکن است از جانب زوج نیز مطرح گردد ولی غالبا زوجه یا اقارب این درخواست را مطرح می نمایند.

مدارک مورد نیاز درخواست تعدیل نفقه

زوج، زوجه (از جانب خود و فرزندان صغیر) یا اقارب نسبی شخصا یا توسط وکیل متخصص نفقه با مراجعه به دادگاه صالح خانواده با فراهم نمودن مدارک ذیل اقدام به مطرح نمودن درخواست تعدیل نفقه می نمایند:

  1. تصویر مصدق سند ازدواج (اجباری از جانب زوجه)
  2. تصویر مصدق شناسنامه (اجباری از جانب زوجه)
  3. تصویر مصدق دادنامه
  4. به همراه داشتن کارت ملی

سایر مدارک اختیاری مورد نیاز در رابطه با طرح تعدیل نفقه عبارتند از:1- شهادت شهود و مطلعین 2- تحقیقات محلی 3- شماره پرونده استنادی 4- درخواست استعلام 5- درخواست جلب نظر کارشناس 5- سایر دلایل و مستندات

دادگاه پس از تعیین کارشناس و اخذ نظر وی با توجه به شاخص تورم، هزینه های زندگی و وضعیت درآمد زوج، اقدام به تعدیل نفقه می نماید.

تاریخ: 1397/10/25
بازگشت به مقاله ها
گروه وکلای عدل جویان
آدرس: تهران، آریاشهر، بین فلکه اول و دوم صادقیه، ابتدای شهدای صادقیه جنوبی، جنب رستوران پاییز، پلاک ۴۱، طبقه ۴
تلفن تماس: ۰۲۱۴۴۳۸۶۵۸۱
قبول پرونده های قضایی، حقوقی و کیفری توسط وکلای متخصص
مشاوره حقوقی تلفنی، حضوری و آنلاین
تنظیم لایحه و دادخواست
www.adljooyan.com
44386581
ورود اعضاء

خدمات

دادسرا ها

دفاتر اسناد رسمی

دفاتر خدمات قضائی

وکیل متخصص امور بانکی
وکیل متخصص جرایم رایانه ای
وکیل متخصص مدیریت مجتمع ساختمانی
وکیل متخصص مطالبه ارز
وکیل متخصص الزام به فک رهن
موسسه حقوقی
وکیل متخصص پیش فروش آپارتمان
وکیل متخصص در امور مالیاتی
وکیل متخصص کاهش سرمایه
وکیل تسخیری
وکیل معاضدتی
وکیل متخصص الزام به تکمیل ساختمان
وکیل متخصص ثبت شرکت
وکیل متخصص بیمه فوت
وکیل متخصص بیمه
وکیل متخصص الزام به اخذ پایان کار
وکیل متخصص صندوق خسارت بدنی
وکیل متخصص اخذ مطالبات کارگران
وکیل متخصص افزایش سرمایه
وکیل متخصص تنظیم صورتجلسه
وکیل متخصص املاک
وکیل متخصص تغییرنام
وکیل متخصص حکم رشد
وکیل متخصص حکم حجر
وکیل متخصص نصب قیم
وکیل متخصص موت فرضی
وکیل متخصص مهروموم ترکه
وکیل متخصص تقسیم ترکه
وکیل متخصص انحصار وراثت
وکیل متخصص امورحسبی
وکیل متخصص تغییر جنسیت
وکیل متخصص حضانت
وکیل متخصص استرداد جهیزیه
وکیل متخصص طلاق از طرف زوجه
وکیل متخصص طلاق توافقی
وکیل متخصص نفقه
وکیل متخصص مطالبه مهریه
وکیل متخصص خانواده
وکیل متخصص الزام به تنظیم سندرسمی
وکیل متخصص الزام به انجام تعهدات
وکیل متخصص استرداد چک
وکیل متخصص وصول مطالبات
وکیل متخصص مطالبه ثمن معامله
وکیل متخصص سفته
وکیل متخصص حقوقی
وکیل متخصص سرقت
وکیل متخصص مطالبه چک
وکیل متخصص کلاهبرداری
وکیل متخصص فروش مال غیر
وکیل متخصص کیفری
وکیل متخصص استفاده از سند مجعول
وکیل متخصص جعل
وکیل متخصص قتل
دادسرای عمومی و انقلاب ناحیه ۲ فجر
02612555533
دادسرای ناحیه ۳۲ (راهور)
02166436029
حوزه دادستانی عمومی و انقلاب تهران
02135051111
دادسرای عمومی و انقلاب ناحیه ۶ فردیس
02616642223
دادسرای ناحیه ۳۱ (جرایم رایانه ای)
02177512034
دادسرای عمومی و انقلاب شهریار
02165312949
دادسرای عمومی و انقلاب هشتگرد
۴۴۲۲۳۰۹۹۴
دادسرای عمومی و انقلاب ناحیه ۳ شهید بهشتی
02612702741
دادسرای امنیت
02122432667
دادسرای مستقر در مجتمع قضایی عدالت
02122727470
دادسرای ناحیه ۲۵ (امور سرپرستی)
02188820086
دادسرای عمومی و انقلاب كرج
32544000
دادسرای عمومی و انقلاب ورامین
02136264000
دادسرای ناحیه ۲۶ بومهن
02176229966
دادسرای ناحیه ۲۳ (امور نیابت)
02166722561
دادسرای عمومی و انقلاب پاكدشت
02136020820
دادسرای عمومی و انقلاب دماوند
0215223181
دادسرای عمومی و انقلاب اسلامشهر
02282362335
دادسرای ناحیه ۱۰ هاشمی
02166420443
دادسرای ناحیه ۲۷ (امور جنایی)
02166640620
دادسرای ناحیه ۷ (امور مربوط به شهرداریها)
02186121693
دادسرای عمومی و انقلاب رباط كریم
02156422030
دادسرای ناحیه ۱۱ ولی عصر
02155375750
دادسرای ناحيه ۱ شميران
02122007379
دادسرای ناحیه ۱۴ شهید محلاتی
02133800836
دادسرای ناحیه ۲۱ (ویژه ارشاد)
02188739581
معاونت اجرايی دادسرا
02133902073
دادسرای ناحیه ۹ فرودگاه
02166886900
دادسرای عمومی و انقلاب ناحیه ۴ (ویژه اطفال و تصادفات)
02612710498
اداره کل اجرا اسناد رسمی تهران
02188776049
دفتر اسناد رسمی ۲۱۴ تهران
02177865385
دفتر اسناد رسمی ۲۰۳ تهران
02188421042
دفتر اسناد رسمی ۱۲۸ تهران
02188975788
دفتر اسناد رسمی ۱۰۲ تهران
02188906415
دفتر اسناد رسمی ۳۶ تهران
02177581921
دفتر اسناد رسمی ۳۳ تهران
02122712515
دفتر اسناد رسمی ۲۰۱ تهران
02188763644
دفتر اسناد رسمی ۱۰۳ تهران
02166948167
دفتر اسناد رسمی ۹۹ تهران
02188775142
دفتر اسناد رسمی ۱۲۹ تهران
02133734179
دفتر اسناد رسمی ۱۰۴ تهران
02122046388
دفتر اسناد رسمی ۵۷ تهران
0212294244
دفتر اسناد رسمی ۶۳ تهران
02133119127
دفتر اسناد رسمی ۱۴۵ تهران
02188824157
دفتر اسناد رسمی ۱۷۱ تهران
02133562716
دفتر اسناد رسمی ۴۳ تهران
02122060933
دفتر اسناد رسمی ۴۴ تهران
02188888773
دفتر اسناد رسمی ۲۱۵ تهران
02133705215
دفتر اسناد رسمی ۱۴۳ تهران
02188841
دفتر اسناد رسمی ۱۹۸ تهران
02144210287
دفتر اسناد رسمی ۳۷ تهران
02122544915
دفتر اسناد رسمی ۸۳ تهران
02188684950
دفتر اسناد رسمی ۱۸۶ تهران
02144044118
دفتر اسناد رسمی ۱۲۳ تهران
02136616030
دفتر اسناد رسمی ۷۳ تهران
021-55776453
دفتر اسناد رسمی ۱۹۶ تهران
02133955732
دفتر اسناد رسمی ۱۰۹ تهران
02122854498
دفتر اسناد رسمی ۷۰ تهران
021-88785543
دفتر اسناد رسمی ۲۰۸ تهران
02122594761
دفتر اسناد رسمی ۲۱۱ تهران
02188325785
دفتر اسناد رسمی ۱۴۴ تهران
02188711253
مرکز آمار و فناوری اطلاعات قوه قضاییه
02163972033
مصطفی میرچی
02122367953
صادق آیت الهی
02133132949
شهرام بادسار
02188480573
فریدون شریفی مقدم
02166926246
۴۵ متری زرند-روبروی درمانگاه مشیری
02166698779
غلامعلی بازیاری سروستانی
02177581921
ساختمان گلزار-طبقه دوم
02144051137
خسرو عباس داکانی
02188686988
ایرج مهرانیان
02155783428
علی قاسم زاده مقدم
02166648243
مرجان سهرابی
02126317850
مصطفی جلیلی
02166943636
بهروز میرزایی
02188736559
مسعود ماهوتچیان
02188510043
حسن آرامی
02188775142
سید محمد طباطبایی
02144139330
حسن روحانی نیا
02166568143
مجتبی رضایی
02133197272
امیر حسین وحیدی
02122068764
سیامک علوی
02177457192
بـزرگراه شهید باقری-نبش ۱۹۸ غربی
02177705583
منصور درخشنده
02144098093
حمید هاشم بیگی
02177503333
غلام رضا جوزقی
02188722336
رامین علیزاده ثابت
02122773570
محمود تلخابلو
02122851044
علیرضا ایمانی پیرآغاج
02133348713
سلوه حمید
02188058146
امیرهوشنگ ایل بیگی
02122730416
سید مجید چاووشی
02144241824
محمد رضا دشتی اردکانی
02177861413
محمد عظیمیان
02188727705
علیرضا کاغذچی
02177645342
میدان الغدیر - خیابان شهرک شهدا
02144362290
مسعود امیری
02144059098
جنت آباد جنوبی-نبش کوچه چهارم
02144494112
علیرضا سلیمی نائینی
02188884417
محمود جمشيدوند
02186031621
داود شجاعی
02155512923
حسین زرین کفش
02177702682
سعیده امیری
02122241535
حامد مظاهری
02144190448
بهمن رازانی
02188580503
محمد باقر بارعی
02188931234
غلامحسین مقدم دیزج هریک
02166221011
سیاوش سیف کلاله آقا محمدی
02177268698